🧠ΥΠΝΟΣ ΚΑΙ ΝΕΥΡΟΠΛΑΣΤΙΚΟΤΗΤΑ: Η «σιωπηλή θεραπεία» στην Αποκατάσταση

Στην αποκατάσταση μιλάμε συχνά για άσκηση, επανάληψη, λειτουργική εκπαίδευση, τεχνικές κινητοποίησης, εργοθεραπεία. Υπάρχει όμως ένας θεραπευτικός παράγοντας που δουλεύει αθόρυβα, χωρίς κόπο, και συχνά υποτιμάται: ο ύπνος.

Τα τελευταία χρόνια η έρευνα δείχνει ξεκάθαρα ότι ο ύπνος δεν είναι απλώς «ξεκούραση». Είναι μια ενεργή βιολογική διαδικασία που ενισχύει τη μάθηση, σταθεροποιεί τις νέες δεξιότητες και επιτρέπει στον εγκέφαλο να αναδιοργανωθεί μετά από βλάβη. Με άλλα λόγια, ο ύπνος λειτουργεί σαν δεύτερη συνεδρία αποκατάστασης.

🧩 Τι συμβαίνει στον εγκέφαλο όταν κοιμόμαστε

Κατά τον ύπνο ο εγκέφαλος:

• Ενισχύει τις συνάψεις που ενεργοποιήθηκαν στη θεραπεία (Hebbian plasticity).

• Αποδυναμώνει τις περιττές συνάψεις (synaptic downscaling).

• Σταθεροποιεί κινητικές & γνωστικές μνήμες.

• Μειώνει φλεγμονή και κεντρική ευαισθητοποίηση.

Αποτέλεσμα: ό,τι μαθαίνει ο ασθενής στη συνεδρία, ο ύπνος το κλειδώνει.

🏥 Κλινικές εφαρμογές στην Αποκατάσταση

1) Μετά από εγκεφαλικό

Ο ύπνος ενισχύει την κινητική μάθηση. 

➡️ Οι πιο απαιτητικές συνεδρίες (βάδιση, άνω άκρο, task‑specific training) να γίνονται νωρίς μέσα στη μέρα.

Σημαντικό: Δεν είναι το «πρωί» που ενισχύει τη μάθηση, αλλά ο ύπνος που ακολουθεί μια ποιοτική συνεδρία.

Ιδανικά, η απαιτητική θεραπεία γίνεται 1–3 ώρες πριν από έναν προβλέψιμο ύπνο, ώστε ο εγκέφαλος να σταθεροποιήσει όσα έμαθε.

Στην πράξη όμως, πολλοί ασθενείς μετά από εγκεφαλικό κουράζονται γρήγορα και δεν έχουν σταθερό μεσημεριανό ύπνο. Γι’ αυτό συχνά επιλέγουμε το πρωί: όχι επειδή ο ύπνος πρέπει να είναι αμέσως μετά, αλλά επειδή το πρωί εξασφαλίζει καλύτερη ποιότητα συμμετοχής, λιγότερη κόπωση και πιο αποτελεσματική μάθηση. Όταν υπάρχει σταθερός μεσημεριανός ύπνος, τότε η συνεδρία πριν από αυτόν είναι η βέλτιστη επιλογή.

2) Ισορροπία & βάδιση σε ηλικιωμένους

Ο ύπνος σταθεροποιεί πολύπλοκες κινητικές ακολουθίες. ➡️ Προγράμματα ισορροπίας πριν από μεσημεριανή ανάπαυση.

3) Νόσος Πάρκινσον

Ο ύπνος ενισχύει ρυθμικές στρατηγικές βάδισης. ➡️ Καλύτερη ανταπόκριση σε LSVT BIG(πρόγραμμα που επανεκπαιδεύει τον εγκέφαλο να επαναφέρει το φυσιολογικό εύρος κινήσεων το οποίο στους ασθενείς με πάρκινσον είναι μειωμένο) όταν ο ύπνος είναι ποιοτικός.

4) Χρόνιος πόνος

Ο ύπνος μειώνει την κεντρική ευαισθητοποίηση. ➡️ Η βελτίωση ύπνου είναι θεραπευτική παρέμβαση.

5) ICU / COVID αποκατάσταση

Ο ύπνος βοηθά στην αποκατάσταση προσοχής, μνήμης και νευρομυϊκής λειτουργίας. ➡️ Σταδιακή δραστηριότητα το πρωί, αποφυγή υπερκόπωσης το απόγευμα.

 

🛏️ Πρακτικές οδηγίες για ασθενείς

• «Ο ύπνος σταθεροποιεί ό,τι μάθαμε στη θεραπεία.»

• Σταθερό ωράριο ύπνου.

• Μικρός μεσημεριανός ύπνος 20–40 λεπτών.

• Αποφυγή οθονών 1–2 ώρες πριν τον ύπνο.

• Ήπια άσκηση το πρωί, όχι αργά το βράδυ.

• Σε χρόνιο πόνο: ο ύπνος είναι μέρος της θεραπείας.

🌿 Συμπέρασμα

Ο ύπνος είναι ένας ισχυρός, φυσικός ενισχυτής της νευροπλαστικότητας. Όταν αξιοποιείται σωστά, πολλαπλασιάζει τα οφέλη της αποκατάστασης και επιταχύνει την επαναφορά της λειτουργικότητας.

ΥΠΕΝΘΥΜΙΣΗ

 “This rebirth of yours is not like your physical and perishable birth from your parents. For every human being is like grass, and all human glory like the flower of the field. The grass withers, and its flower falls, withered to the ground.

Such is the nature of physical birth and earthly life. In contrast, the word of the Lord remains eternal and indestructible, and the life it grants is imperishable. This life-giving word of God is the message of Christ, which has been preached to you as glad tidings.”

(Catholic Epistle of Peter – interpretative rendering by Ioannis Th. Kolitsaras)

We persist in ignoring that the glory, power, and wealth we pursue in this life are like flowers—beautiful, yet destined to fade. In eternity, the only true distinction we carry will be the love we have felt and shared.

Christians—at the very least—who lead nations should use armies and war only for defense.It is never too late to do so. Let us pray that God enlightens all leaders of all nations and religions to choose what is right, according to His will and for the good of all humanity, since we are all His children and brothers and sisters to one another.

"Η αναγέννησις σας αυτή δεν είναισαν την σαν την σαρκικήν και φθαρτήν γέννησιν σας από τους γονείς σας.Διότι κάθε άνθρωπος γενικώς είναι σαν το χορτάρι και κάθε δόξα ανθρώπου σαν το άνθος του χόρτου.Εξηράνθη το χόρτον και το άνθος αυτού έπεσε μαραμένον εις την γην. 

Έτσι μοιάζει η σαρκική γέννηση και η επίγειος ζωή.Εξ'αντιθέτου ο λόγος του Κυρίου μένει αιώνιος και ακατάλυτοςκαι η ζωή την οποία χαρίζει είναι άφθαρτοςΟ ζωοποιός δε  αυτός  λόγος του Θεού είναι το κήρυγμα του Χριστού το οποίο σα χαρμόσυνο μύνημα έχει  κυρηχθή εις σας."

ΚΑΘΟΛΙΚΗ ΕΠΙΣΤΟΛΗ ΠΕΤΡΟΥ  

ΚΕΙΜΕΝΟΝ-ΕΡΜΗΝΕΥΤΙΚΗ ΑΠΟΔΟΣΙΣ υπό ΙΩΑΝΝΟΥ Θ. ΚΟΛΙΤΣΑΡΑ 

Επιμένουμε να αγνοούμε οτι η δόξα και η δύναμη και τα λεφτά που κυνηγάμε σ'αυτή τη ζωή είναι λουλούδια  όμορφα μεν αλλά προορισμένα να μαραθούν και στην αιωνιότητα το μόνο μας παράσημο θα είναι η αγάπη που νιώσαμε και δώσαμε.

Οι χριστιανοί ,τουλάχιστον ,ηγέτες κρατών θα έπρεπε να χρησιμοπούν τους στρατιώτες και τον πόλεμο μόνο  για άμυνα .

Ποτέ δεν είναι αργά να το κάνουν.Ας προσευχηθούμε να φωτίσειο Θεός όλους τους αρχηγούς κρατών όλων των θρησκειών για το σωστό σύμφωνα με το θέλημά Του και το καλό  όλης της ανθρωπότητας  ,αφού είμαστε όλοι παιδιά Του και όλοι αδέλφια μεταξύ μας. 

LONG COVID REHABILITION:WHAT ACTUALLY DETERMINES CLINICAL OUTCOMES?

 In clinical practice,Long COVID is often dicussed in terms of individualized treatment approaches.However, in Rehabilitation Medicine,individualization is not a concept.It is the baseline of clinical reasoning.The real differentiating factor is not whether care is individualized, but how clinical decisions are made in real time.

Core clinical reality
Patients do not fail to improve in Long COVID because of lack of available interventions.
They fail to improve when:
- symptom interpretation is oversimplified
- clinical patterns are not continuously reassessed
- intervention response is not critically evaluated

Fatigue is not a single clinical entity
One of the most important clinical challenges is the interpretation of fatigue.
In some patients, fatigue improves with gradual activity progression and structured rehabilitation.
In others, particularly those with post-exertional symptom exacerbation, even minimal exertion may lead to delayed and significant clinical deterioration.
This phenotype overlaps with Myalgic Encephalomyelitis / Chronic Fatigue Syndrome (ME/CFS), a condition characterized by disabling fatigue and post-exertional malaise (PEM).

Autonomic dysfunction as a hidden driver
A substantial subgroup of patients presents with symptoms consistent with autonomic dysregulation, including orthostatic intolerance and tachycardia.In these cases, generic reconditioning approaches may be insufficient unless the underlying physiological limitation is recognized.

The real challenge in rehabilitation                                                                                       The difficulty in Long COVID management is not selecting interventions.It is recognizing when a clinically reasonable intervention is not appropriate for a specific physiological profile.This requires:

- continuous reassessment

- sensitivity to response patterns

- willingness to modify the clinical trajectory

Conclusion
Long COVID challenges rehabilitation medicine not because it is  quite recent, but because it exposes a core limitation in clinical practice:
The gap between applying interventions and interpreting patient responses.
Closing this gap is where meaningful clinical impact is achieved.

Open to discussion with colleagues working in rehabilitation, neurology, and post-viral syndromes.

ΕΚΤΕΤΑΜΕΝΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

 Υπάρχουν πολλές θεωρίες για το τί είναι ακριβώς η πραγματικότητα.Θεωρούμε ,εν ολίγοις,την πραγματικότητα ως κάτι  συγκεκριμένο και αληθινό ,αυτό που υπάρχει και το βιώνουμε.Μιλάμε βέβαια και για την αντικειμενική πραγματικότητα ,τις συνθήκες που υπάρχουν ,ανεξάρτητα από τις ατομικές απόψεις,αντιλήψεις και συναισθήματα του κάθε ατόμου και για την υποκειμενική πραγματικότητα ,την αντίληψη της  πραγματικότητας από τον κάθε άνθρωπο ανάλογα με τις εμπειρίες του και την ιδιοσυγκρασία του.Κατα αντιστοιχία στην αρχαιότητα ,ο Θαλής ο Μιλήσιος ,ένας φυσικός φιλόσοφος που προσπάθησε να εξηγήσει τον κόσμο με βάση την παρατήρηση και τη λογική ,πίστευε οτι το νερό είναι η αρχή των πάντων και πρότεινε φυσικές εξηγήσεις για τα φαινόμενα ενώ ο Πλάτωνας , φιλόσοφος,μίλησε για την ύπαρξη δύο κόσμων,αυτόν που αντιλαμβανόμαστε με τις αισθήσεις μας,ο κόσμος της ανθρώπινης γνώμης  και το κόσμο των ιδεών που μπορεί να γίνει αντιληπτός μόνο με τη νόηση και είναι οκόσμος της αλήθειας και της τελειότητας και ο στόχος του ανθρώπου είναι να μιμηθεί την ιδέα του τέλειου ανθρώπου για να κατακτήσει την ευδαιμονία.Πιστεύω οτι αυτη η θεωρία του Πλάτωνα  ήταν η πρώτη σύλληψη του ανθρώπου  για τις θεωρίες της κβαντικής φυσικής που μιλούν για περισσότερες των τριών κλασσικών διαστάσεων και του τετραδιάστατου  συνεχούς του χωροχρόνου όπως περιγράφθηκε από ον Αινσταιν στη θεωρία της σχετικότητας.Μιλουν για6-10 η 11σύμφωνα με τη θεωρία των χορδών που δεν γίνονται αντιληπτές γιατίείναι περιελιγμένες ή συμπυκνωμένες ή και περισσότερες.Άλλωστε ο Peter Higgs που ανακάλυψε το μποζόνιο είχε πει οτι δεν υπάρχει τίποτα απο οτι ανακαλύπτει με πειράματα σήμερα η κβαντική φυσική που δεν το έχουν περιγράψει οι αρχαιοι έλληνες.

H ΕΚΤΕΤΑΜΕΝΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ,λοιπόν,είναι ένας όρος που περιλαμβάνει τεχνολογίες οι οποίες τροποποιούν την αντίληψη της πραγματικότητας με την προσθήκη ψηφιακών στοιχείων στα φυσικά στοιχεία που αποτελούν τον αληθινό  κόσμο και οι μέχρι τώρα γνωστές είναι η ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΑ,η ΕΠΑΥΞΗΜΕΝΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ και η ΜΙΚΤΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ

ΕΙΚΟΝΙΚΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ:είναι η προσομοίωση τρισδιάστατου  περιβάλλοντος απο Ηλεκτρονικό Υπολογιστή  που επιτρέπει στους χρήστες να το εξερενήσουν και να αλληπιδρούν με αυτό βιώνοντας την εμπειρία σαν πραγματικότητα ,φορώντας εξαρτήματα όπως ειδικά γυαλιά,ακουστικά ή ακόμα και ολόσωμες στολές.Χρησιμοποιήθηκε στη Φυσιατρική πρώτη φορά στις αρχές της δεκαετίας του 1990 με τη δημιουργία ενός "κόσμου απο χιόνι" για την ανακούφιση εγκαυματιών από τους πόνους.Την ίδια εποχή ξεκίνησε να μελετάται η χρήση της για να αντιμετωπιστούν διάφορες φοβίες  και το Σύνδρομο Μετατραυματικού Άγχους. Ήδη από τά πρώτα χρόνια της δεκαετίας του 2000 ενισχύει τους εργοθεραπευτές στην επανεκπαίδευση δραστηριοτήτων ασθενών με κινητικά υπολλείματα και δυχέρειες.

ΕΠΑΥΞΗΜΕΝΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ:είναι ο συνδυασμός φυσικού περιβάλλοντος σε πραγματικό χρόνο με ψηφιακά στοιχεία που υπερκαλύπτουν και ενισχύουν την αντίληψη του περιβάλλοντος από τον χρήστη ώστε να  διευκολύνουν την  αλληλεπίδραση μαζί του.Και εδώ είναι απαραίτητα εξαρτήματα που φορά ο χρήστης.Μολονότι ήδη απο το 1960 υπήρχαν η επαυξημένη και η εικονική πραγματικότητα ,στις αρχές του 1990 συνέλαβαν οι επιστήμονες τη δυνατότητα χρήσης στην Ιατρική για την  διυκόλυνση ανάγνωσης περίπλοκων ιατρικών δεδομένων και για την ανάπτυξη διαδραστικών συστημάτων Αποκατάστασης.Χρησιμοποιείται σήμερα για την υποβοήθηση των φυσικοθεραπευτών στη επανεκπαίδευση ισορροπίας και βάδισης με σημεία οδηγούς στο διάδρομο βάδισης ή εμφάνιση ψηφιακού διευρυσμένου διαδρόμου πάνω στον κανονικό και στην εξάσκηση του άνω άκρου για να βλέπουν τις λεπτομέρειες στην κίνηση όπως και για την επανεκπαίδευση λειτουργιών  με αντικείμενα των άνω άκρων.Ακόμα για  την διαχείρηση του πόνου αποσπώντας την προσοχή του ασθενούς κατά τη διαρκεια της θεραπείας ή περιποίησης πληγής. Επίσης σε νευρολογικούς ασθενής τόσο για επανεκπαιδευση βάδισης/ισορροπίας όσο και τη διαχείρηση γνωστικών δυσλειτουργιών όπως ελλείματα μνήμης και προσοχής.Τέλος αυξάνει την αποτελεσματικότητα της Αποκατάστασης σε μυοσκελετικούς τραυματισμούς,αθλητικούς τραυματισμούς και μετεγχειρητικά.Αυξάνει το κίνητρο του ασθενούς και την ενεργή συμμετοχή του στα θεραπευτικά προγράμματα

ΜΙΚΤΗ ΠΡΑΓΜΑΤΙΚΟΤΗΤΑ:είναι η συνύπαρξη φυσικού περιβάλλοντος με ψηφιακά στοιχεία που δεν υπερκαλύπτουν τον πραγματικό κόσμο αλλά φαίνονται ως αντικείμενα που  υπάρχουν μέσα σε αυτόν και επιτρέπεται στον ασθενη η αλληπίδραση μαζί τους.΄Χρησιμοποιούνται και εδώ ειδκά γυαλιά και ακουστικά.Παρότι ο όρος υπήρχε από ο 1994 ,στη Φυσιατρική υπήρξε μια σημαντική αύξηση της έρευνας και χρήσης της τεχνολογίας αυτής το 2010.Σήμεραη μικτή πραγματικότηταχρησιμοποιείται γιαδιαδραστικές ασκήσεις με ψηφιακά αντικείμενα πχ μπάλα όπου υπάρχει οπτική και απτική επανατροφοδότηση των κινήσεων του ασθενούς,για τη δημιουργία καταστάσεων πραγματικής ζωής που χρήζουν ικανότητες όπως μνήμη,προσοχή και λήψη αποφάσεων μέσα σε ένα ελεγχόμενο περιβάλλον που μπορεί να αποκτά διαδοχικά αυξανόμενο βαθμό δυσκολίας για την γνωσιακή επανεκπαίδευση του ασθενούς,για την υποβοήθηση της τηλε αποκατάστασης με τη δυνατότητα παρακολούθησης του ασθενους από μακριά και καθοδήγησής του και ενδεχομένως για την τοποθέτηση απεικονιστικών εξετάσεων όπως MRI και CT πάνω στο σώμα του ασθενούς  για καλύτερη κατανόηση του προβλήματος του σχεδιασμό της Αποκατάστασης του.

Ο καθορισμός της πραγματικότητας είναι ακόμα και μάλον  περισσότερο συγκεχυμένος.Οι νέες θεωρίες μιλούν για την συνύπαρξη πολλών πραγματικοτήτων την ίδια στιγμή για κάθε άνθρωπο και την δυνατότητα του να μεταπηδήσει στην επιθυμητή. Αυτό ,βέβαια,θυμίζει τη ρήση του Αινσταιν,οτι "η λογική σε πάει απο το α στο β ενώ η φαντασία μπορεί να σε πάει παντού.".Το δεδομένο είναι οτι το ανθρώπινο μυαλό μπορεί να είναι ανώτερο και από τον πιο εξελιγμένο υπολογιστή και έχει άλλωστε εφεύρει και κατασκευάσει και συνεχίζει υπολογιστές και μηχανές για να βοηθάνε και διευκολύνουν τον άνθρωπο.Και αυτό που δυστυχώς επιλέγουμε να ξεχνάμε αν το δεχτήκαμε ποτέ είναιοτι  ο εγκέφαλος του ανθρώπου είναι θείο δώρο.Με αυτόθέλω να καταλήξω οτι ευτυχώς που συνέχεια βελτιώνεται η Ιατρική με την ανάκαλυψη φαρμάκων,γονιδιακών θεραπειών ,ρομποτικών μηχανημάτων και άλλων τεχνολογιών  Τεχνητής  Νοημοσύνης ,παράλληλα όμως πιστεύω πως και μια μικρή ευχή και το σημείο του σταυρού για όσους γιατρούς είναι χριστιανοί βέβαια  θα βοηθούσε όλους τους ασθενείς. Πιστεύω οτι ήδη πολλοί το κάνουν.Είχα την τύχη στην Ιατρική να έχω καθηγητές εξαιρετικούς γιατρούς και φωτισμένους δασκάλους με ζωντανή πίστη στο Θεό,στην Αγία Τριάδα.Ένας  διακεκριμένος,λαμπρός συνάδελφος ,γιατρός μου αρχικά μετά από ένα τροχαίο ατύχημα και μετά εκπαιδευτής μου, μου είχε  χαρίσει ένα βιβλίο "Ο γιατρός νοσηλεύει ,ο Θεός θεραπεύει"  .

Ξέρω οτι ο γιατρός κάνει το καλύτερο που υπάρχει αλλά η έκβαση είναι πάντα το θέλημα του Θεού που δεν είναι αμετακίνητο ,αλλά επηρεάζεται από την αληθινή αγάπη και επιθυμία για το καλό του ασθενούς που κάθε γιατρός έχει άλλωστε.

ΣΚΟΠΟΣ ΤΗΣ ΖΩΗΣ

  Φαντάζομαι ότι οι περισσότεροι άνθρωποι αναζητούν τη χαρά μέσα στη ζωή τους. Άλλωστε η αναζήτηση της ευδαιμονίας /ευτυχίας αποτέλεσε  από αρχαίων χρονων το θέμα αναζήτησης φιλοσόφων παγκοσμιως.Σύμφωνα με την ψυχολογία ο άνθρωπος για να έχει ψυχική ηρεμία και να ζει  με ευχαρίστηση έχει ανάγκη α. Ασφάλεια (για τη ζωή του ,την υγεία του.την ελευθερία του και τις οικονομικές του ανάγκες)β.Αισθημα εκπλήρωσης σκοπού γ.Αποδοχη (από την κοινωνία του,τον κύκλο του)δ.Αγαπη (από τον σύντροφό του,την οικογένεια του,τους φίλους του)

Αυτό που αλλαζει για το καθένα από εμάς είναι πως ορίζουμε την ευτυχία μας και το σκοπό της ζωής μας.

Ένα άλλο σημαντικό σημείο είναι η κατανόηση της διαφοράς μεταξύ χαρά και ευτυχίας.Η χαρά είναι η μεγάλη μικρής διάρκειας ευχαρίστηση που μας απομακρύνει προσωρινά από υπάρχοντα προβλήματα και σκέψεις .Η ευτυχία είναι μια μόνιμη κατάσταση ηθικής ικανοποίησης  γαλήνης και ασφάλειας   όπου έχουμε δώσει απαντήσεις(όχι απαραίτητα λύσεις)στους συλλογισμούς μας και στα προβλήματα μας.

Σκοπός της ζωής του ανθρώπου σύμφωνα με την Ορθοδοξία είναι να προσπαθήσουμε να γίνουμε Άγιοι.

Κι εδώ προκύπτει μια πρώτη  σημαντική διαφορά του τι περιμενουν οι άλλοι από μας και τι ο Θεός.

Για τους ανθρώπους σημασία έχει το αποτέλεσμα μόνο. Η προσπάθεια είναι υπόθεση αυτού που την καταβάλλει και μάλιστα συνήθως οποίος φέρνει αποτέλεσμα με τη μικρότερη δυνατή προσπάθεια θεωρείται και πιο έξυπνος.

Αντίθετα ο Θεός αυτό  που ζητάει από μας τους ατελείς δεν είναι να επιτύχουμε την τελειότητα αλλά να την ποθησουμε και να προσπαθούμε να πορευτούμε προς αυτήν με τις συνεχείς αποτυχίες μας,αρκεί να κατανοούμε τα λάθη μας και να ξεκινάμε με ειλικρινή πρόθεση να τα ξεπεράσουμε ξανά και ξανά.

Και το να γίνεις Άγιος δε σημαίνει ότι πρέπει να γίνεις μοναχός αν και ο μοναχισμός είναι ένας δρόμος που οδηγεί προς τον σκοπό του ανθρώπου αλλά για αυτούς που τον επιλέγουν με όλες τις δυσκολίες και περιορισμούς που αυτός έχει.

Όχι πως η ζωή στον κόσμο δεν έχειμεγαλες  δυσκολίες και πολύ περισσότερες συνθήκες που εύκολα αποπροσανατολίζουν και προκαλούν σύγχυση και ψευδείς ιδέες και προσδοκίες .

Το να γίνεις Άγιος σημαίνει α.να αγαπάς ανείπωτα το Θεό πάνω από οποιονδήποτε και οτιδήποτε άλλο(οικογένεια,πατρίδα),να Τον λατρεύεις γιατί η λατρεία με την κυριολεκτική της σημασία ανήκει μόνο στο Θεό,στην Αγία Τριάδα (ούτε καν στην Παναγία,την υπεραγία Θεοτόκο).Να μην αντέχεις να Τον στεναχώρεις η να Τον προσβάλλεις η να ακούς άλλους να το κάνουν και βέβαια να Τον εμπιστεύεσαι απόλυτα γιατί και πολλά θαύματα γίνονται σε όσους τα ζητάνε από Αυτόν ,την Παναγία και τους Αγίους και  για ότι κακό επιτρέπει Αυτός να συμβαίνει(όπως το να πεθάνει το παιδί σου)όλα είναι για το καλό μας όσο κι αν αδυνατούμε να το καταλάβουμε εδώ τώρα . Τα παιδιά που έφυγαν ζουν ήδη την αιώνια ευτυχία και μας περιμένουν όταν έρθει η ώρα του καθενός.. ΑΣΦΑΛΕΙΑ

β.να αγαπάς όλους τους άλλους ανθρώπους,δηλαδή να θέλεις το καλό όλων και να προσπαθείς να βοηθάς όπως μπορείς ανάλογα με τον τομέα σου τους άλλους.Και βέβαια να μην κατακρίνεις ποτέ κανένα για τίποτα . ΑΓΑΠΗ, ΕΚΠΛΗΡΩΣΗ ΣΚΟΠΟΥ ΑΠΟΔΟΧΗ

γ .να κατανοήσεις ότι το σώμα σου είναι ο θρόνος του Θεού που εγκαταστάθηκε μέσα σου με το βάπτισμα και να προσπαθείς να το διατηρείς καθαρό ευπρεπες περιποιημένο  συμπεριλαμβανομένου και του μυαλού σου ΑΣΦΑΛΕΙΑ,ΑΓΑΠΗ ,ΕΚΠΛΗΡΩΣΗ ΣΚΟΠΟΥ

δ.Ολη η φύση είναι  δημιουργία τού Θεού και πρέπει να τη σέβεσαι και να την προστατεύεις μη ξεχνώντας όμως ότι  κι αυτή μπορεί και θέλει και πρεπει να εξυπηρετεί τον άνθρωπο . ΑΓΑΠΗ 

Αυτή ήταν μια ερασιτεχνική προσέγγιση μου  του σκοπού της ζωής μας, βοηθούμενη ασφαλώς από την ανάγνωση κειμένων αγίων και πατέρων της ορθλοδοξης εκκλησίας, για να μην προβληματιζομαστε.Να ασχολούμαστε με ότι αγαπάμε και κάνει καλό και στον εαυτό μας και σε όλους και να καταλαβαίνουμε πως ότι καλό μας έχει δοθεί είναι δώρο από το Θεό.Αλλωστε ο Θεός θέλει να προσπαθούμε για αυτό που θέλουμε με τα ανθρώπινα μέσα και αν δεν το πετυχαινουμε να αφηνομαστε σε Αυτόν να μας το φέρει η κάτι καλύτερο για μας.

ACTION OBSERVATION THERAPY (AOT)

 Η θεραπεία παρατήρησης  τέλεσης  μιας πράξης είναι μια δυναμική διαδικασία παρακολούθησης καθώς εκτελείται μια συγκεκριμένη πράξη ορισμένες φορές με στόχο την απομίμηση της και μετά την εκτέλεσή της.

Πρόκειται για μια πολυαισθητηριακή προσέγγιση που συνδυάζει την σωματοαισθητική με τη γνωσιακή αποκάτασταση και λειτουργεί με την ενεργοποίηση  του  Συστήματος Νευρώνων   Καθρέφτης (Mirror Neural System /MNS) που βρίσκονται στον εγκέφαλο

'Ενας νευρώνας καθρέφτης είναι ο νευρώνας εκείνος που διεγείρεται και Α.όταν ένας άνθρωπος ή ζώο ενεργεί  και  Β.όταν παρακολουθεί κάποιον/ο άλλο να ενεργεί σαν να ενεργούσε ο/το ίδιος/ο. Η μόνη διαφορά των νευρώνων καθρέφτη  από τους υπόλοιπους νευρώνες του εγκεφάλου είναι αυτό ακριβώς το πρότυπο διέγερσης/απάντησης και στην εκτέλεση της πράξης και στην παρακολούθηση της εκτέλεσης.Τους συναντούμε στους ανθρώπους,και σε άλλα θηλαστικά και στα πτηνά. Μελέτες κατέδειξαν την παρουσία νευρώνων -καθρέφτη  στην κάτω μετωπιαία έλικα,στον ραχιαίο προκινητικό φλοιό,στην συμπληρωματική κινητική περιοχή,στην συμπληρωματική κροταφική έλικα και στον κατώτερο βρεγματικό φλοιό. Κάποιοι ερευνητές υποθέτουν ότι σκοπός των νευρώνων καθρέφτη είναι να καταλαβαίνουν οι άνθρωποι τα πιστεύω σκέψεις συναισθήματα προθέσεις των άλλων. Άλλοι συνδέουν τους νευρώνες καθρέφτες με την κατανόηση ξένων γλωσσών. Ο νευροεπιστήμονας Marco Lacoboni θεωρεί όι ο λόγος ύπαρξης των νευρώνων καθρέφτη είναι να κατανοούν οι άνθρωποι τις πράξεις και τους σκοπούς των άλλων και να μπορούν να βιώνουν και να αισθάνονται αισθήματα ενσυναίσθησης που είναι το συνώνυμο της ανθρωπιάς.   

Η Νευροπλαστικότητα ,δηλαδή η δυνατότητα του Νευρικού συστήματος να αναπλάθεται και να αναδιοργανώνεται δομικά και λειτουργικά  ανάλογα με τα ερεθίσματα που δέχεται  και τις συνθήκες στις οποίες υπόκειται ήταν ήδη γνωστή από το 1998 που εκπαιδευόμουν στην ειδικότητα της Φυσιατρικής . Η Νευροπλαστικότητα που είναι φυσιολογική ιδιότητα του Νευρικού Συστήματος ως απόκριση σε τραυματισμούς/βλάβες ή μακροχρόνιες συνήθειες  μπορεί να οδηγήσει αν την αφήσεις χωρίς καθοδήγηση σε δυσλειτουργικά αποτελέσματα  όπως πχ η κυκλοτερής βάδιση ημίπληκτου κάτω άκρου   ή αντίθετα  μέσα από ένα πρόγραμμα αποκατάστασης να επαναφέρει τη λειτουργικότητα .  

Υπάρχουν πολλές τεχνικές στην φυσικοθεραπεία,στην εργοθεραπεία,στην λογοθεραπεία και την ψυχοθεραπεία που προσανατολίζουν σωστά την Νευροπλαστκότητα για την επαναφορά του ασθενούς στη καλύτερη δυνατή λειτουργική κατάσταση που θα ικανοποιεί και τον ίδιο ώστε να συνεχίσει να ζει  μια ζωή πλέον καλής ποιότητας.

Η χρήση της Action observation therapy ,ως μια  μέθοδος ενίσχυσης της νευροπλαστικότητας   έχει ενσωματωθεί στα βέλτιστα προγράμματα αποκατάστασης όπου αυτή συνιστάται.

ΔΗΜΟΚΡΑΤΙΑ ΕΠΙΒΡΑΒΕΥΣΗ ΔΙΚΑΙΩΜΑ.ΤΑ ΠΑΝΤΑ ΕΙΝΑΙ ΘΕΜΑ ΟΡΙΣΜΟΥ

Ασφαλώς όλοι ,ως φυσιολογικοί άνθρωποι, έχουμε αδυναμίες και πάθη. Το πάθος  είναι μια εξάρτηση που μου προσφέρει ευχαρίστηση και γι'αυτό δεν μπορώ να το σταματήσω μολονότι έχει βλαπτική επίδραση σε μένα. Για παράδειγμα με τη  βουλιμία ,το ωραίο και πολύ φαγητό είναι κάτι που με ευχαριστεί και με παρηγορεί για τα  άγχη και τίς άσχημες στιγμές της ζωής μου αλλά με βλάπτει σημαντικά γιατί πέρα από τα πιθανά προβλήματα υγείας που δημιουργεί, βλέπε  Σακχαρώδη Διαβήτη, καρδιαγγειακή νόσο, μεταβολικό σύνδρομο, αμβλύνει περεταίρω  την ικανότητα μου  για ορθές αποφάσεις και πράξεις που προυποθέτουν  προσήλωση στο στόχο, σωστή επικοινωνιακή διαχείρηση των δικαιωμάτων και υποχρεώσεων μου και επιφέρει μια γενικότερη σύγχυση στο μυαλό το οποίο έχοντας επικεντρωθεί στην τροφή ως βασική πηγή ικανοποίησης ,και η πρώτη βασική ανάγκη του ανθρώπου είναι η ικανοποίηση των βασικών του επιθυμιών, αδυνατεί να σκεφτεί και να πραγματώσει οτιδήποτε  άλλο που θα του έφερνε την επιτυχία,την  αυτοβεβαίωση και την πραγματική ικανοποίηση. Με όλα αυτά θέλω να επισημάνω οτι βλάπτουμε αντί να βοηθούμε τους παχύσαρκους ανθρώπους όταν αντί να τους ενθαρρύνουμε να επισκεφτούν γιατρό και πιθανούς παράγοντες που προκαλούν ή επιδεινώνουν το υπερβολικό βάρος και είναι πολλοί και να ακολουθήσουν διατροφή ευχάριστη αλλά υγιεινή και ευχάριστη τακτική γυμναστική άσκηση ή περπάτημα, γεμίζουμε τα μέσα μαζικής ενημέρωσης με δηλώσεις οτι είναι δημοκρατία να τρώς οτι και όσο θέλεις και δεν είναι κακο να είσαι υπέρβαρος είσαι διαφορετικός και όλοι πρέπει να το σεβαστούν και βλέπουμε και καλλιστεία για υπέρβαρους .

Όπωσδήποτε το να κοροιδεύεις έναν συνάνθρωπο για οτιδήποτε είναι  ένδειξη προσωπικής αδυναμίας και αισθήματος ανεπάρκειας που σε κάνει να κοροιδευεις τον διπλανο σου για να αισθανθείς κι εσύ καλύτερος, αλλά το να φτάνεις στο άλλο άκρο και να δικαιολογείς και να επιβραβεύεις ένα πάθος είναι εξίσου βλαβερό για τον άνθρωπο και η κοινωνία μας δυστυχώς έχει φτάσει τα πάντα στα άκρα.

Ακόμα ,μεγάλο ποσοστό των ανθρώπων σήμερα διακατεχόμαστε από κάποιο σεξουαλικό πάθος, Υπάρχουν πολλά που δεν το φανταζόμαστε καν .Ασφαλώς τα χειρότερα είναι αυτά που βλάπτουν  κι άλλο συνάνθρωπο, αλλά δυστυχώς αγνοούμε ή αρνούμαστε να καταλάβουμε οτι  εξ'ορισμού όλα βλάπτουν πρώτα πρώτα τον εαυτό μας μέσα από τη διαδικασία της αδυναμίας αυτοελέγχου ,της εξάρτησης και  της σύγχυσης. Ασφαλώς   πάντα σε μια εξάρτηση υπάρχουν κάποιου βαθμού ψυχικής ανάγκης και πόνου που αναζητά διέξοδο. Και ο ψυχικός πόνος πάντα οφείλεται στην απομάκρυνσή μας από την ουσία της αγάπης.

Όλοι ,όσοι δεν βλάψαμε/βλάπτουμε άλλον τουλάχιστον, αξίζουμε την απόλυτη αγάπη  από όλους  ,όχι γιατί  έχουμε κάτι ιδιαίτερο που είναι δικαίωμά μας να το σεβαστούν οι άλλοι ,αλλά γιατί αγαπάμε και σεβόμαστε εμείς τον εαυτό μας και δεν καταδεχόμαστε να εξαρτιόμαστε από τίποτα.

Λέγεται οτι το καλό φωλιάζει στην καρδιά μας και το κακό χρησιμοποιεί το πολύ δυνατό μυαλό μας για να μας χειριστεί. Καλύτερα, λοιπόν ,να βουτάμε τη γλώσσα μας στην καρδιά μας πριν μιλήσουμε και πριν πράξουμε .